Pardus eğitimlerinde kullanageldiğimiz -ya da bizden bağımsız böyle eğitimler düzenleyenlerde gözlemlediğim- bir durum var. Çok doğal olarak Linux eğitimleri biraz güncellenerek, uydurularak yola çıkılıyor. Kitaplar, hakeza…
Aslında bunun doğallığı tamam ama, projenin çıkış noktasına aykırı bir taraf var. Pardus 1.0 kabaca “kullanılır bir linux dağıtımı” olarak tasarlanmıştı. Linux dünyasında normal sayılan kimi zorlukların çözülmesine yönelik tasarımlarla uğraşılmıştı… Dert, insan odaklı bir işletim sistemini linux birikimiyle gerçekleştirmekti… Doğrusuyla, yanlışıyla bu konuda adımlar atılmaya devam ediliyor.
Eğitim olayında da aynı şeyi yapmalıyız, kitapların tasarımında da aynı yaklaşıma kavuşmalıyız diye düşünüyorum. Örneğin her Pardus eğitimi Pardus’un kurulumuyla başlar. Akla uygun geliyor, zira kuralım ve çalışmaya başlayalım, adım adım gidelim değil mi?
Atladığımız bir nokta, ne kadar kullanışlı bir Yalı yaptık dersek diyelim, kavramsal olarak kullanıcılara yeni gelecek bir sürü konuyu, terimi, kararı Yalı üzerinden anlatmak zorunda kalıyoruz ve Yalı kolay olabilir ama o kadar açıklayıcı olamaz. Zira sadece bir kurulum aracı. Pardus’un kendisine dair deneyimden yola çıkmak daha doğru. Yani aslında şunu diyorum: Pardus eğitimlerine başlarken, kurulu bir sistem sağlamak zorunluluk olsun (kafamızda) ve bilgisayarın başına geçen kişi, önce gündelik kullanımda yararlanacağı deneyimi biriktirmeye başlasın. Görevler vererek, keşiflerle, notlarla ona Pardus’la hergün yaşayacağı deneyimi anlatmaya, tanıtmaya başlayalım. Ev dizininin işleyişi, dosya sistemi hiyerarşisi gibi şeylerin neye karşılık geleceğini böylece gözlemlesin. Kullanıcı hesabının anlamını, nedenlerini, yetkili kullanıcının işe nerede karışacağını birebir yaşasın.
Sonra, “sıra geldi kuruluma” diyerek yeni bir disk bölümüne Pardus kurmasını sağlayalım. Böylece vereceği her kararın, neye karşılık geleceğini bilerek bir kurulum yapsın…
Eğitim müfredatlarını 2011 için güncellerken, bir yandan da bir şablon ve üslup olarak sabitlemeye çalışıyorum. Bu sırada aklıma ilk gelen fikir bu oldu. Bu tür fikirler aklıma geldikçe buraya yazayım, yorumlar herkese açık, lütfen katkıda bulunun…
Hangi eğitim müfredatları bunlar acaba? Hedef kitlesi kimler?
Aslına bakarsanız işletim sistemi kurmak bilgisayar okur yazarlığının bir parçası mıdır? değil midir? diye sormak lazım önce.
Neresinden bakarsanız teknik bilgi gerektirdiği açık olan bir konunun Ayşe teyze tarafından bilgisayar kullanmak için gerekli bir şey olmaması gerekiyor.
İdeal Dünyada bilgisayar okur yazarı ile bilgisayar yöneticisinin farklı insanlar olması beklenmeli, ama her iki kişinin özelliklerini karşılayan bir de PowerUser dediğimiz kişiler var.
Yani hangi eğitimin hangi kesime verildiği önemli.
Doğru… Kurulum bilişim okur-yazarlığının ötesinde bir işlem olabilir. Yine de sanırım piyasaya hakim bir işletim sistemi varken, Pardus’la ilgili bilgi verirken bu konuyu ayırma şansımız yok. Yani kuramsal olarak doğru bir eleştiri, ama şartlar bu eleştiriyi göz ardı etmemizi zorluyor diye düşünebiliriz. Daha çok firma Pardus (ya da bu açıdan bakınca herhangi bir Linux dağıtımı için de bu söylediklerimizi konu edebiliriz) kurulu sistem satmaya başladıkça, o bilgisayarların alıcılarını temel alarak inşa edilecek bir müfredat (kullanma kılavuzundan, yardım belgelerine kadar…) konuşabiliriz belki.
Şu da ilginç bir detay, kurulum arayüzünde yardım metinlerine yer ayıran pek fazla dağıtım yok. Fedora ve Ubuntu’nun son sürümlerine baktım, süreçleri olabildiğince basitleştirdikleri için büyük olasılıkla gerek görmemişler. Yalı’da hâlâ olabildiğince açıklayıcı, bütünlüklü bir yardım metinleri bölümü olmasına uğraşıyoruz…
Kurulum konusunu müfredattan çekip çıkarmak yerine bunun bilgisayar yöneticilerinin yapması gereken bir işlem olduğu, ancak eğitim içeriğinin bu işlemi b-okur-yazarlarının da yapabilmesini sağlamak üzere hazırlandığı kısaca belirtilebilir.
ubuntu altında dersler konusunda da benzer bir sıkıntıyı gözlemlemiştim; bu sebeple kendi hazırlamayı düşündüğüm ubuntu dersleri adlı seriyi şöyle planlamıştım…
aynı dersleri pardus altındaki çomak projesi için de düşünmekte olduğumu söyleyebilirim…
XXX Derste Ubuntuya Giriş (giriş)
XXX Derste Ubuntu Dünyası (orta seviye)
XXX Derste Ubuntu Tutkusu (ileri seviye)
XXX Derste Ubuntu Aşkı (son seviye)
diye örnek bir tasnif altında ders ve makaleler hazırlanması taraftarıyım…
Mesela 10 Derste Ubuntuya Giriş aşağıdaki makalelerden oluşmalıdır.
10 Derste Ubuntuya Giriş (giriş)
1. Ders: Ubuntu yüklü bilgisayara giriş yapmak
2. Ders: Ubuntu arayüzünü kullanmak
3. Ders: Ubuntu Programlarını Tanıyalım
4. Ders: Ubuntuda müzik-video dinleyelim
5. Ders: Ubuntuda dökümanlarımız ile çalışalım
6. Ders: Ubuntuda resimlerimiz ile çalışalım
7. Ders: Ubuntuda resimler ile klip yapalım
8. Ders: ubuntuda internete girelim: mozilla, msn, facebook, mynet, tavla
9. Ders: ubuntuda maillerimizi yönetelim
10. Ders: ubuntuda msn ve facebook ile online olalım
10 Derste Ubuntu Dünyası (orta seviye)
1. Ders: Ubuntu Kurulumu
2. Ders: Ubuntu Güncelleme
3. Ders: Ubuntuda yeni paketler ve programlar yükleyelim
4. Ders: Ubuntuda bir programı tardan kuralım
5. Ders: Ubuntu Yedek almak
6. Ders: Terminal ve Siyah Ekran
7. Ders: Terminalden program kurmak sudo apt-get
8. Ders: Kaynak koddan program derlemek
9. Ders: Wine dünyasına giriş
10. Ders: Wine altında windows programları
Konu ubuntu olunca, sistem alanındaki YÖNETİM ve TERCİHLER alanlarının kulllanımı için de ya özel bir klavuz veya bu derslerin içinde mesela giriş 2 gibi bir şeylerin yapılabileceğini düşünüyorum.
Giriş Dersleri Ek: 20 Konuda Yönetim ve Tercihler
Bunlar ders ders olmadan, veya ek olarak da hazırlanabilir, çünkü kısa kısa konular kimileri, compiz hariç.
YÖNETİM
1-Diller
2-Güncelleştirme Yöneticisi
3-Kullanıcı ve Gruplar
4-Sistem Gözlemcisi
5-Synaptic Paket Yöneticisi
6-Yazdırma
7-Zaman ve Tarih
8-Ek Sürücüler
9-Giriş Ekranı
10-Sistem Sınama
TERCİHLER
1-Klavye
2-Ses
3-Ekranlar
4-Ekran Koruyucu
5-Görünüm
6-Güç Yönetimi
7-Başlangıç Uygulamaları
8-Ağ Bağlantıları
9-Ana Menü
10-Compiz
Meslek lisesinde bilişim öğretmeniyim. 11. sınıf bilgisayar bölümü öğrencilerine “Açık Kaynak İşletim Sistemleri” dersine giriyorum.
Kurulum konusundaki tecrübelerimi aktarayım.
Öncelikle eğitim sadece okulda bitmiyor öğrenci eve gittiğinde verilen ödevleri, tekrar etmek istediği kısımları ya da merak ettiği yerleri evde kendi bilgisayarı ile yapmak durumunda.
Evde halihazırda kurulu bir Linux işletim sistemi olmadığından bunu kendisinin yapması gerekiyor. Dolayısıyla ben derse kurulum anlatarak başlıyorum.
Ancak buradaki kaygılarınızı çok iyi anlıyorum. Özellikle başlangıçta yeterli bilgiye sahip olmadan bir heves ile hadi şunu kurayım deyip disk bölümleme bilmediği için tüm diski uçuran ve Linux’tan soğuyan öğrencilerim de yok değil.
Buna çözüm olarak önce öğrencilerin usb belleklerine usb’den boot edilebilir Linux kurduruyorum. Pendrive sitesinden basit bir program ile yapılabiliyor. Böylece hem okulda hem de evde aynı İşletim sistemi ile çalışabiliyorlar.
Daha sonra VirtualBox’ta sanal olarak birkaç kez kurulumu anlattıp/uygulatıp en sonunda asıl kuruluma geçiyorum.
Benim yöntemim bu şekilde.
Teşekkürler Fikret hocam,
Zaten asıl mesele kurulum ile ilgili bilgiyi aktarmanın doğru yolunu, yordamını, zamanlamasını bulmak.
Sizin deneyiminiz de bu konuda iyi bir bilgi kattı böylece.
Başlık dizilimlerini de daha detaylı yazasım var, bu kısmı asıl orada tartışmak isterim. Teşekkürler ayrıntılı cevabın için.
Eğitimlerde naçizane gözlemlediğim noktalardan birisi öğrencilere ne kadar çok görev verilirse eğitim sırasında farkındalık ve öğrenme seviyesi o derece artıyor. Bu gözleminize kesinlikle katılıyorum. Eğtim sırasında bu tür uygulamalar genelde doğaçlama gelişiyor. Bu durumda eğitmenin yaratıcılığı ve sınıfı ne kadar kavradığıyla öğrenme seviyesi arasında doğru orantılı bir ilişki kuruyor. Uygulama ve görev senaryolarının müfredat içerisinde sistemli yer almasının faydalı olacağı görüşündeyim.
Sevgiler, Gökhan.
Sitenizi google readere ekledim ara sıra takip ediyorum